کشورها · امارات متحدهٔ عربی
از روز فوت، همهٔ حسابها مسدود میشود. دسترسی از آنِ کسی است که ورثه را با سند اثبات کند.
برای ترکهٔ تبعهٔ ایران، قاعدهٔ پایهٔ تعارض قوانین امارات به قانون کشور متبوع او — حقوق ایران — ارجاع میدهد. اما این ارجاع خودبهخود کار نمیکند: هر کس آن را میخواهد باید درخواست کند و محتوای حقوق ایران را اثبات کند. وگرنه دادگاه بر اساس قواعد محلی حساب میکند.
این صفحه محل تلاقی حقوق ایران و رویهٔ امارات است. مشاورهٔ حقوقی نیست؛ حقوق امارات را وکلای دارای پروانه در همانجا ارزیابی میکنند.
کدام قانون حاکم است
حقوق امارات در این حوزه در حال حرکت است: ۲۰۲۰، ۲۰۲۲ و اخیراً قانون احوال شخصیهٔ ۲۰۲۴ که از آغاز ۲۰۲۶ اجرایی است. هر پرونده با وضعیت روز سنجیده میشود.
قاعدهٔ پایه — و شرط آن حقوق امارات
بر اساس قاعدهٔ تعارض قوانینِ قانون معاملات مدنی (Art. 17 ZGB)، ارث بیگانه تابع قانون کشور متبوع او در زمان فوت است. برای ایرانیان یعنی حقوق ارث ایران — با استثناهایی، از جمله برای ترکهٔ بدون وارث. قواعد ویژهٔ غیرمسلمانان علیالقاعده شامل اتباع ایران نمیشود.
نکتهٔ تعیینکننده: دادگاه حقوق ایران را رأساً اعمال نمیکند. ورثه باید آن را درخواست کنند — و محتوایش را اثبات: با اسناد تصدیقشده و تبیین قواعد ارث ایران، ترجمهشده به عربی. هرجا این اثبات نباشد، بر اساس قواعد توزیع محلی حساب میشود، و آن قواعد در نقاط مهمی از سهمبندی ایرانی جدا میشود.
ارث و ترکه
دو ساعت همزمان کار میکند: مسدودی در امارات — و تهیهٔ ادله از ایران. هر کس دومی را دیر شروع کند، بهایش را به ماه میپردازد.
مسدودی حقوق امارات
با اطلاع از فوت، داراییهای متوفی در امارات مسدود میشود — حسابها، حتی حسابهای مشترک، سهام، و نقلوانتقال ملک. رفع مسدودی تنها وقتی است که دادگاه ورثه و سهامشان را احراز و بدهیها را تعیین تکلیف کرده باشد. سرنوشت این دادرسی به اثبات وراثت گره خورده است.
اقامت، ویزا و قانون حاکم بر ارث حقوق امارات
ویزای اقامت — کاری، سرمایهگذاری، ویزای طلایی — قانون حاکم بر ارث را تغییر نمیدهد: ملاک، تابعیت متوفی است. آنچه اقامت تغییر میدهد، محل قرار گرفتن دارایی است — و در نتیجه، آنچه مسدود میشود.
ازدواج، طلاق، مهریه
برای ازدواجهای ایرانی، اینجا هم دادگاهها بهطور معمول به قانون کشور متبوع رجوع میکنند — و باز محتوای حقوق ایران یک مسئلهٔ اثباتی است.
آنچه معمولاً مطرح میشود هر دو
اعتبار نکاح و طلاق بر اساس حقوق ایران؛ مهریه بهعنوان طلبی رقمخورده از سند ازدواج ایرانی، از جمله تعدیل قانونی آن؛ وضعیتهای حضانت و ملاقات میان امارات و ایران؛ و قابلیت استفادهٔ متقابل اسناد — هر یک با ترجمهٔ رسمی و زنجیرهٔ تصدیق.
اسناد و بانک
میان ایران و امارات مسیر اسناد کوتاه است — هر دو طرف نمایندگی و کانال جاافتاده دارند. سمت بانکی بخش سختگیرانهتر است.
مسیر اسناد هر دو
اسناد ایرانی برای امارات: ترجمه، تأیید مقدماتی در ایران، تصدیق از مسیر نمایندگی امارات و وزارت خارجهٔ امارات، نسخهٔ عربی. در جهت عکس نیز به همین ترتیب. وکالتنامهٔ اتباع ایران در سامانهٔ میخک وزارت امور خارجه و کنسولگریها تنظیم میشود.
منشأ وجوه در برابر بانکها هر دو
در امارات هم، هرجا پای ایران در میان است بانکها سند میخواهند، نه اطمیناندادن: پشت این پول کدام رویداد مالی ایرانی است و کدام سند ثبتی آن را حمل میکند. این لایه همان است که در اروپا — و از سمت من میآید. ارزیابی نظارتی با مشاوران دارای پروانه در همانجاست.
اثبات حقوق ایران
برای دادگاهها، مؤسسات و بانکهای امارات: محتوای حقوق ایران، مکتوب، با مواد قانونی به متن اصلی و ترجمه.
پرسشهای رایج حقوق ایران
ارث و سهام؛ اعتبار نکاح و طلاق؛ مهریه؛ سمت سهامداری و اختیار امضای شرکتهای ایرانی؛ اصالت و ارزش اثباتی اسناد ایرانی. تفکیک نقش و حقالزحمهٔ مستقل از نتیجه مثل همهجا برقرار است: در یک پرونده یا وکیل یک طرف یا کارشناس مستقل — هرگز هر دو.
درخواستهای مربوط به امارات
موضوع را کوتاه از طریق ایمیل شرح دهید و بنویسید چه چیزی باید حاصل شود. پاسخ میگیرید که کدام بخش باید بر اساس حقوق ایران حل شود و کدام بخش به مؤسسهٔ دارای پروانه در امارات نیاز دارد. در نخستین پیام لطفاً اسناد محرمانه نفرستید.